بیوگرافی این هنرمند در یک نگاه

تورج شعبانخانی آهنگساز و خواننده - در ۱۵ بهمن ماه ۱۳۲۹ در تهران متولد شد خانواده او اهل  هنر و موسيقی بودند و همين امر باعث شد او به آهنگسازی و خوانندگی روی بياورد   ( او از اقوام نزديک سيمين غانم است) تورج شعبانخانی با خوانندگان بزرگی چون ابی ‚  زنده ياد فريدون فروغی ‚ زنده ياد مازيار ‚ ستار ‚ سيمين غانم و مرجان همکاری داشته است.حاصل همکاری او با ابی  سه ترانه به نام های باد و بيشه ‚ نازی نازکن‚ کوير ( از آلبوم تپش) ميباشد. تورج شعبانخانی بعد از انقلاب  در ايران ماند و ۱۷ سال سکوت هنری اختيارکرد و در سال ۱۳۷۷ اولين همکاری خود را با خوانندگانی چون اعتمادی ومانی رهنما وحسين زمان ونيما مسيحا اغاز کرد .

 تورج شعبانخانی  و دوران طلایی موسیقی و ترانه ایران

 

دوران طلایی تحول ترانه در ایران، از اواخر دهه 40 و اوایل دهه 50 آغاز می گردد؛ در این دوران ایران تحولات چشم گیری را در بسیاری از رشته های هنری شاهد بود. تحولاتی که به پیکره ترانه ایران نیز سرایت کرد. اتفاقاتی که حتی دید عامه مردم را نیز تغییر داد و سلیقه مردم را به سوی  ترانه نوین و معترض گرایش داد.

لازم است از ترانه «مرد تنها» با شعر «شهیار قنبری» و آهنگسازی «اسفندیار منفردزاده» برای فیلم «رضا موتوری» (به کارگردانی مسعود کیمیایی) نام برد که با صدای جاودانه مرحوم «فرهاد مهراد» اجرا شد؛ که به اعتقاد صاحب نظران اولین ترانه معترض در ترانه نوین ایران ميباشد .  ترانه نوین ایران نه تنها توانست در آن فصل از تاریخ هنر ایران نظر و سلیقه عامه مردم را به خود جلب کند بلکه این تنها یکی از پیشامدهای این تحول بود، این نوع ترانه معترض علاوه بر عامه مردم توانست نظر روشنفکران آن زمان را هم به خود جلب کند.

از این نکته می توان دریافت که هنرمندان آن فصل از تاریخ هنر ایران چه کردند و چه شناسنامه درخشانی را برای ترانه ایران ایجاد کردند. شناسنامه ای که به عنوان کارنامه ای درخشان نام های ماندگاری از ترانه سرایان، آهنگسازان و آوازخوانان را در خود جای داده است.

یکی از هنرمندان آن زمان که امروز هم در این عرصه فعالیت دارد «تورج شعبانخانی» است. هنرمندی که کار حرفه ای خود را از اواخر دهه 40 آغاز کرد. او زمانی وارد عرصه موسیقی ایران شد که راه پر پیچ و خم تحول ترانه درایران در حال شکل گیری بود و گام برداشتن در این راه نیاز به نبوغ، نوگرایی و مسئولیت پذیری داشت.

اولین کار حرفه ای او دو ترانه «آدمک» و «پروانه من» بود که در قالب جدیدی ازموسيقي پاپ برای فیلمی به نام «آدمک» نوشته شد. فیلمی که خود متفاوت از فیلم های رایج آن زمان بود؛ به کارگردانی مرحوم «خسرو هریتاش». این دو ترانه که با صدای جاودانه مرحوم  «فریدون فروغی» اجرا شدند، در موسیقی کشورمان در کنار کارهایی چون «جمعه»، «هفته خاکستری»، «بوی خوب گندم»، «نیاز»، «خونه» و... از جمله بهترین ترانه های نوین و معترض تمام تاریخ هنر ما شناخته می شوند.

این شروع برای جوانی نوزده ساله، شروعی آرمانی بود. حضور این هنرمند در عرصه موسیقی ایران، موجی را با خود به همراه داشت که به همراه این موج تعدادی هنرمند جدید نیز وارد عرصه شدند. هنرمندانی که برای اولین کارهای خود از تکیه گاه محکمی که همان استاد تورج شعبانخانی بود برخوردار بودند. کارهایی که هنوز هم در اذهان جوانان دیروز و امروز زنده است؛ کارهایی چون: همسفر، تکیه گاه، نازی نازکن، گل های کاغذی و...

حضور مجدد شعبانخانی در عرصه موسیقی پاپ پس از انقلاب ایران - بعد از انزوای چندین ساله موسیقی- باز هم همان اتفاق دهه 50 را تکرار کرد؛ باز هم همان گام رو به جلو و باز هم نوگرایی و خلق آثاری ماندگار چون: بهار بهار، دیگه دیره، دل سپرده، برگ و باد، خسته و... آلبوم هایی چون: غزل، مثل هیچکس و... و باز هم همان موج و مطرح شدن هنرمندانی که بی شک بدون استادي اینچنین‚ به شهرت دست پیدا نمی کردند. کسانی مثل مرحوم «ناصر عبداللهی» یا «خشایار اعتمادی» و...

او همواره تعهد خود را به ضوابط یک ترانه خوب - که همان احترام به مخاطب، انتخاب شعری مناسب و غوطه نخوردن در ابتذال و بی مایگی است-  حفظ کرده؛ خواه این ترانه ترانه ای عاشقانه باشد، خواه اعتراضی یا هر مضمون دیگری. اگر به جایگاه شعر در آثار استاد نگاه کنیم حتما این تعهد را روشن تر خواهیم دید. به عنوان مثال استفاده از شعرهای لطیف و پر احساس «فرهاد شیبانی» یا نمونه بارز این نکته، آلبوم ماندگار «غزل» با شعرهای شاعر معاصر «محمدعلی بهمنی» و آهنگسازی و خوانندگی خودش.

 

اگر قسمتی از تاریخ موسیقی ما را نام هایی چون: ابی،داریوش و... تشکیل می دهد؛ نباید فراموش کرد که این نام ها چگونه در عرصه موسیقی ایران جاودان شدند، و با آثار کدام آهنگساز به شهرت رسیدند و در بین مردم مطرح شدند.

 

نمی توان از تورج شعبانخانی صحبت کرد و از دوران انزوای موسیقی ایران حرفی به میان نیاورد؛  انتخاب سال ها تنهایی و خانه نشینی .

 

برای این هنرمند خوب آرزوی موفقیت و سلامتی را از خداوند متعال خواهان هستیم ‚ به امید روزی که او بار دیگر با ابراهیم حامدی همکاری کند .

نظر یادتون نره